Gündemin içinden arşivleri - Radyo Gedik

HIRVATİSTAN: ADALAR CENNETİNE YOLCULUK

Ece Çokal — Tue, 20 May 2025 10:46:33 +0000

Nilay Karagülmez’le ile Nilay’ın Sırt Çantası programında bu hafta, konusunu ele alıyor.

BAŞKENT ZAGREB VE TARİHİ DOKUSU

Hırvatistan’a gitmek için ülkemizden iki farklı uçuş noktası bulunuyor: Zagreb ve Dubrovnik. Zagreb, çok sayıda tarihi ilgi çekici yeri olan, çok güzel ve eski bir şehir. 10. yüzyılda kurulmuş olmasına rağmen, taş kapıları ve pek çok özelliğiyle eskiliğini hala koruyor. Katedralleriyle de ünlü, özellikle 1930’da inşa edilen St. Markus ve St. Vitus Katedralleri ziyaret edilmeli. Ayrıca galeriler ve sergi salonlarından oluşan, şehrin prestijli kültür merkezi PMS’yi de görmenizi tavsiye ederim. Dolak Pazarı, Ban Jelačić Meydanı ve Banski Sarayı gibi birçok turistik yeri de keşfetmelisiniz.

KIYI ŞERİDİ VE ADALAR

Dubrovnik, Split gibi şehirler sahil şeridine daha yakın. Dubrovnik’ten çok Split’i daha fazla sevdiğimi söyleyebilirim, zira Split’in tarihi ve turistik yerleri daha fazla. Split, Jüpiter Tapınağı ve katedraller gibi ilgi çekici birçok yapıya sahip küçük bir şehir. Diocletian Sarayı’nı mutlaka görmelisiniz; 4. yüzyılda inşa edilmiş bu saray, 3 hektarlık bir alanı kaplıyor ve Mısır’dan getirtilen sfenkslerle süslü.

Hırvatistan’ın binlerce adası var, bazıları ıssız ve doğal güzellikleriyle öne çıkarken, bazıları canlı gece hayatıyla dikkat çekiyor. En küçük adası sadece 1 km² alana sahip Smobik ve Lal Adası iken, en büyük ada yaklaşık 3500 yerel halkın yaşadığı Cres Adası’dır. Tüm adalarda denizin muhteşemliği, kışın bile ılıman iklimi ve uzun sahil şeritleri ortak özellikler.

HIRVATİSTAN’IN EN GÜZEL ADALARI

HVAR ADASI Hvar, Adriyatik takımadalarında yer alan, popüler ve uygun fiyatlı bir ada. Tenha plajları ve mis kokulu lavanta tarlalarıyla ünlü. 13. yüzyıldan kalma Aziz Stephan Katedrali ve yüksek bir tepede yer alan Spanjola Kalesi’ni ziyaret edebilirsiniz. Hvar’a giderseniz, imza yemeği olan “Gregada”yı mutlaka denemelisiniz. Patates, soğan, sarımsak ve zeytinyağı ile hazırlanan bu güveç, balığın bütün olarak pişirilmesiyle servis edilir.

VİS ADASI Dalmaçya kıyılarına en uzak ve en bozulmamış adalardan biri olan Vis, 40 yıl boyunca stratejik bir deniz üssü olarak kullanıldığı için halka kapalı kalmış. Bu nedenle adanın bozulmamış plajları ve yemyeşil doğası vardır. Adada güzel restoranlar ve lezzetli şaraplar bulabilirsiniz. Yunan ve Roma harabeleri, Rönesans sarayları ve Vis kasabası gibi tarihi yapıları keşfederken, Arkeoloji Müzesi’ni ve Tito’nun Mağarası’nı da ziyaret etmeyi unutmayın.

KORČULA ADASI Sanat ve tarih severler için bir rüya olan Korčula’nın, Marco Polo’nun doğum yeri olduğu iddia edilir. Gotik ve Rönesans mimarisine sahip olan bu ada, Dubrovnik’e benzeyen surlarla çevrili bir eski şehre sahiptir. Büyüleyici ormanları nedeniyle Yunanlar tarafından “Karanlık Korčula” olarak adlandırılmıştır. Adada yetişen Pošip üzümlerinden yapılan yerel şarabı mutlaka denemelisiniz. Korčula, üzüm bağları ve balıkçı köyleriyle de ünlüdür.

PLANLAMA ÖNEMLİ

Hırvatistan’daki adalar birbirinden çok uzak değil, bu yüzden iyi bir planlamayla bir tatilde birden fazla adayı görme şansınız olabilir. Özellikle yaz döneminde Avrupa’nın her yerinden turist akını olduğu için, uçak biletinizi ve ulaşım araçlarınızı (araba, feribot vb.) önceden ayırtmanız büyük önem taşır. Hırvatistan, müze, kalıntı ve doğal güzellikleriyle dört mevsim ziyaret edilebilecek bir ülkedir. Çok güzel bir ülke ve iyi bir planlamayla keşfetmeniz için sizi bekliyor.

HIRVATİSTAN: ADALAR CENNETİNE YOLCULUK yazısı ilk önce Radyo Gedik üzerinde ortaya çıktı.

Z KUŞAĞI VE PARAYLA İLİŞKİSİ: YENİ NESİL FİNANS ALIŞKANLIKLARI

Ece Çokal — Tue, 20 May 2025 10:34:35 +0000

Gülay Güner’le ile Finans programında bu hafta, Z kuşağının parayla ilişkisi konusunu ele alıyor.

Z KUŞAĞI KİMDİR?

Z kuşağı, 1997-2012 yılları arasında doğanları kapsar; yaşları 13 ila 28 arasındadır. Onları ayıran en belirgin özellik, teknolojiyle iç içe doğmuş olmalarıdır. Akıllı telefonlar doğduklarında zaten vardı, bu yüzden bilgiye ulaşmak için Google’ı, sosyalleşmek için Discord’u, kimliklerini oluşturmak için sosyal medyayı kullandılar. Bu dijital doğallık, parayla ilişkilerini de etkiledi.

PARA ANLAYIŞLARI VE HARCAMA ALIŞKANLIKLARI

Z kuşağı parayı sever ancak birikim yerine deneyim odaklıdır. Eskiden araba veya arsa düşünülürken, şimdi yurt dışı bileti, konsol veya TikTok anıları ön planda. Anında tatmin ve sosyal medyanın yükselttiği beklentiler, bütçe planlarını etkileyebiliyor.Para onlar için sadece bir harcama aracı değil, aynı zamanda bir ifade biçimi. Satın aldıkları ürünler ve destekledikleri markalar kimlik göstergesidir. Bu yüzden sürdürülebilir, etik üretim yapan ve değerli markaları tercih ederler.

FİNANSAL KARARLAR VE SOSYAL MEDYA

Z kuşağının finansal kararları büyük ölçüde sosyal medya tarafından şekillenir. TikTok, YouTube ve Instagram’daki içerikler, para kazanma ve harcama sorularına yanıtlarını etkiler. Finansal danışmanlık bazen bankalar yerine 17 yaşındaki bir YouTuber’dan gelebilir. Doğru bilgiye ulaşsalar da, sahte umutlara da kapılabilirler.

YATIRIM DÜNYASI

Z kuşağı yatırımda geleneksel araçları bilse de, kripto para ve NFT gibi yeni nesil enstrümanlara daha fazla ilgi gösterir. Kolay erişim ve mobil işlem yapabilme bu ilgiyi artırır. Midas, Metrix, BtcTurk, Paribu, Binance gibi uygulamalarla yatırım yapmak parmak ucundadır. Ancak bilgi kirliliği ve hızlı yönlendirme riskleri de mevcuttur.

FİNANSAL OKURYAZARLIK EKSİKLİĞİ

Bu gençler finansal bilgiye kolayca ulaşsa da, bu bilgiyi nasıl kullanacaklarını bilmek başka bir konudur. Bütçe yapma, borçlanma yönetimi ve yatırım planlaması gibi konularda ciddi eksiklikler bulunur. Bu eksiklik bazen fark edilmez bile. Para yönetimi, sadece rakamlarla değil, duygularla da ilgili bir beceridir.

PARA KAZANMAYA YENİ BİR BAKIŞ

Z kuşağı için tek bir işte uzun yıllar çalışmak yerine, birden çok alanda kısa süreli projelerle gelir yaratmak önemlidir. Freelance işler, Twitch, YouTube, OnlyFans ve dijital ürünler bu yöntemler arasındadır. Kendi işinin patronu olma fikrine sıcak bakarlar, bu da mikromarkaların ve dijital üreticilerin yükselişini destekler. Bu modelde sigorta veya iş güvencesi olmasa da, özgürlük ve yaratıcılık ön plandadır.

ETİK YATIRIM VE SOSYAL ETKİ

Z kuşağı, parasının nereye gittiğine önem verir. Markaların kadın haklarına duyarlılığı, çevreci olması ve etik üretim yapması onlar için çok önemlidir. Bazı markalar bu yüzden strateji değiştirirken, Z kuşağı yatırımcıları da etik yatırıma önem verir. Paralarını sadece getiri sağlayan değil, aynı zamanda dünyaya katkı sağlayan yatırımlarda değerlendirmek isterler. ESG yatırımlar, sosyal etki fonları ve yeşil tahviller onlar için sadece finansal araç değil, aynı zamanda bir yaşam tercihidir.

EĞİTİMİN ROLÜ VE GELECEK

Türkiye’deki gençler finansal kararlarla dolu bir hayata hazırlıksız mezun oluyorlar. Finansal okuryazarlık dersleri okullarda formüllerle değil, oyunlar ve gerçek hayat senaryolarıyla verilmelidir. Z kuşağı, parayla daha bilinçli bir ilişki kurmak istediği için bu konularda eğitilmeye isteklidir.

Z kuşağının finansal dünyası hızlı, yaratıcı ama zaman zaman kırılgan. Onlar sadece zengin olmak değil, değer yaratmak istiyorlar. Bu kuşaktan sabır ve planlama öğrenirken, onlar da bize esneklik ve hızlı karar almayı öğretebilirler. Finans sadece rakamlarla değil, kuşaklarla da ilgilidir ve her kuşak bu hikayeye yeni bir renk katmaktadır.

Z KUŞAĞI VE PARAYLA İLİŞKİSİ: YENİ NESİL FİNANS ALIŞKANLIKLARI yazısı ilk önce Radyo Gedik üzerinde ortaya çıktı.

DÜNYA GÜNDEMİNDE NELER OLUYOR? TİCARET SAVAŞLARI VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER

Ece Çokal — Mon, 10 Mar 2025 11:19:49 +0000

DÜNYA KADINLAR GÜNÜ VE TARİHSEL ÖNEMİ

Geçtiğimiz hafta, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nü kutladık. Kadın hakları ve toplumsal cinsiyet eşitliği açısından büyük önem taşıyan bu özel gün, tarih boyunca kadınların ekonomik, sosyal ve siyasi alanda verdikleri mücadelenin bir simgesi olmuştur. Birleşmiş Milletler tarafından 1975’te resmen kabul edilen bu gün, dünya genelinde farklı şekillerde anılmaktadır.

Türkiye’de de bu özel günde çeşitli etkinlikler düzenlenirken, kadınların iş gücüne katılımı, eşit haklara erişimi ve ekonomik bağımsızlığı konularındaki sorunlar hala çözüm bekliyor. Kadınların ekonomik özgürlüğü, sadece bireysel değil, toplumsal kalkınma açısından da büyük önem taşıyor.

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE SON DURUM

Ekonominin en sıcak başlıklarından biri faiz oranlarındaki gelişmeler oldu. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, politika faizini üst üste üçüncü kez düşürerek 250 baz puan indirip %42,50 seviyesine çekti. Bu karar, piyasalarda farklı tepkilerle karşılandı. İş dünyası, bankaların ticari kredi faizlerini aynı hızda düşürmemesinden şikayetçi. Özellikle iş insanları, ticari kredilerdeki faiz indirimlerinin yatırımları desteklemesi gerektiğini belirtiyor.

Öte yandan, Merkez Bankası’nın verilerine göre enflasyon düşüş eğiliminde. Şubat ayında tüketici fiyatları %2,27 artarken, yıllık enflasyon %39,5 olarak açıklandı. Ancak bazı sektörlerde fiyat artışları devam ediyor. Özellikle konut ve kira fiyatlarında yaşanan dalgalanmalar, tüketicileri zorlamaya devam ediyor.

ULUSLARARASI TİCARET VE EKONOMİK SAVAŞLAR

ABD Başkanı Donald Trump’ın, Kanada ve Meksika’ya yönelik %25’lik gümrük vergisi getirme kararı, küresel ticaret dengelerini sarsıyor. Kanada Başbakanı Justin Trudeau, bu karara sert tepki göstererek, aynı şekilde misilleme yapacaklarını duyurdu.

Çin ise ABD’nin ticaret savaşlarına karşılık vermeye hazır olduklarını belirtti. ABD’nin Çin ürünlerine getirdiği ek vergiler, Pekin yönetimini alternatif stratejiler geliştirmeye zorluyor. Küresel ekonomik dengelerin sarsıldığı bu dönemde, ülkeler arası diplomatik ilişkiler daha da geriliyor.

TÜRKİYE’DE SANAYİ VE TEKNOLOJİ GELİŞMELERİ

Türkiye’de sanayi yatırımları hız kesmeden devam ediyor. Organize sanayi bölgelerinde genişleme çalışmaları sürerken, Hyundai, Türkiye’de elektrikli otomobil üretimine başlayacağını duyurdu. 2026 yılının ikinci yarısından itibaren İzmit fabrikasında üretim yapmayı planlayan Hyundai, Türkiye’de elektrikli otomobil pazarına önemli bir katkı sağlamayı hedefliyor.

Ayrıca, Baykar ve İtalyan Leonardo firması arasında insansız hava araçları teknolojileri konusunda ortaklık anlaşması imzalandı. Savunma sanayii alanında Türkiye’nin güçlü adımlarla ilerlediği bu dönemde, uluslararası ortaklıkların artması dikkat çekiyor.

UKRAYNA-RUSYA GERGİNLİĞİ VE KÜRESEL ETKİLERİ

Ukrayna’daki savaş hâlâ dünya gündeminde önemli bir yer tutuyor. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, savaşın sona erdirilmesi için diplomatik çabaların artırılması gerektiğini belirtti. Öte yandan, Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski, kalıcı barış için ABD ve Avrupa ile iş birliğine devam edeceklerini vurguladı. Ancak, savaşın sona ermesi için gereken diplomatik çözümler hâlâ netleşmiş değil.

TÜRKİYE TURİZMİNDE HEDEF 64 MİLYAR DOLAR

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 2025 yılı için turizmde 65 milyon ziyaretçi ve 64 milyar dolar gelir hedeflediklerini duyurdu. 2024’te 62.3 milyon turist ağırlayan Türkiye, özellikle Avrupa pazarında güçlenmeye devam ediyor. Almanya ve İngiltere’den gelen turist sayısındaki artış dikkat çekerken, Rusya pazarındaki gelişmeler de yakından takip ediliyor.

DÜNYA GÜNDEMİNDE NELER OLUYOR? TİCARET SAVAŞLARI VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER yazısı ilk önce Radyo Gedik üzerinde ortaya çıktı.