Akademik podcastlerde bu hafta, İstanbul Gedik Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Muhakemesi hukuku ana bilim dalından Dr. Öğr. Üyesi Gürkan Özocak Siber Zorbalık nedir ? Nasıl engellenir? sorusunu yanıtladı.

Siber zorbalık, geleneksel zorbalık türlerinin dijital ortama taşınmasıyla ortaya çıkan bir kavramdır. Temel olarak, bir bireyin diğer bir bireyi internet, sosyal medya, mesajlaşma platformları ya da dijital oyunlar gibi ortamlarda duygusal, mental veya bazen fiziksel olarak zor durumda bırakacak şekilde rahatsız edilmesi olarak tanımlanabilir.

SİBER ZORBALIK NEREDE GERÇEKLEŞİR?

Siber zorbalık, ağırlıklı olarak şu platformlarda görülmektedir:

• Sosyal medya uygulamaları
• Mesajlaşma platformları
• Online oyun platformları
• Cep telefonları aracılığıyla gönderilen mesajlar

Bu ortamlarda bireyler, başka bir kişiye zarar vermek amacıyla kötü niyetli mesajlar yollayabilir, yalan haberler yayabilir veya utandırıcı fotoğraflar paylaşabilirler. Bütün bu eylemler, hedeflenen kişiyi korkutmaya, kızdırmaya veya toplum içinde küçük düşürmeye yönelik tekrarlanan davranışlardır.

SİBER ZORBALIK NASIL ÖNLENEBİLİR?

Siber zorbalığın önlenmesi için atılması gereken en önemli adımlardan biri dijital farkındalık oluşturmaktır. Bunun için:

• Dijital okuryazarlık eğitimi verilmelidir: Çocuklara ve gençlere, internet ortamında nelere dikkat etmeleri gerektiği anlatılmalıdır.
• Ebeveynler bilinçlendirilmelidir: Aileler, çocuklarının internet kullanımını yakından takip etmelidir.
• Zorbalığa maruz kalan bireyler desteklenmelidir: Mağdurlar, yaşadıkları durumu aileleriyle ve yetkililerle paylaşmaları konusunda teşvik edilmelidir.
• Hukuki adımlar atılmalıdır: Siber zorbalığın önüne geçmek için dijital izlerin takip edilmesi ve yasal delillerin toplanması önemlidir.

Siber zorbalık, modern teknolojinin bir sonucu olarak ortaya çıkan ve bireylerin ruhsal sağlığını ciddi anlamda etkileyen bir problemdir. Ancak, dijital farkındalığın artırılması ve bilinçli internet kullanımı ile bu sorunun önüne geçmek mümkün olabilir. İnternette daha güvenli bir ortam oluşturmak hepimizin sorumluluğundadır.

SİBER ZORBALIK: DİJİTAL DÜNYADA GÜVENLİĞİN SAĞLANMASI yazısı ilk önce Radyo Gedik üzerinde ortaya çıktı.

Siber suçların ilk olarak akran zorbalığından kaynaklanarak gerçekleştiğini söyleyen Aygörmez, “Akran zorbalığında, zorbalığı uygulayan da maruz kalan da mağdur. Her iki çocuğun da burada mağdur olduğunu söylemeliyiz. Hukukta da bir kişi hem mağdur hem de fail olamaz denir. Ancak burada da iç içe geçmişlik söz konusu. Bu yüzden çocukların dahil olduğu siber suçlar ile gerçek suçları birbirinden ayrı tutuyorum. Çünkü siber suçlarda çocuklar internet ortamının getirdiği anonimlikle, kimliksiz hareket etmenin getirdiği kolaylığı ile suça sürüklenebiliyor. Normal hayatta belki çok kibar, nazik bir çocukken internette gördüğü bir fotoğrafın altına şiddet içeren bir yorum yazabiliyor. İnternet ortamının yarattığı psikolojinin de bu açıdan incelenmesi gerekiyor. Çünkü fail olan çocuklar aynı zamanda kendilerini mağdur ediyor” dedi.

Çocuklar Manipüle Ediliyor

Çocukların internet ortamında en çok fail ve mağdur olduğu suçlar arasında cinsel suçların ilk sırada olduğunu belirten Aygörmez, “Sıklıkla medyada gerçek hayatta yer alan cinsel istismar olaylarını görüyoruz. Ancak internette yaşanan cinsel istismar olaylarının sayısı görünenden çok daha fazla. Özellikle Türkiye’de bu sayı oldukça yüksek. Bu da üçüncü kişilerin çocuklarla chatleşilen oyunlarla ve sosyal medyada tanışılmasıyla gerçekleşiyor. Sohbetten sonra güven kazanılarak sözde bir arkadaşlık kuruluyor. Fail belki başka bir ülkede, hiçbir şekilde temas olmasa da karşısındaki çocuğu manipüle ederek çocuğun mahrem noktalarını göstermesine neden olabiliyor. Bu da sıklıkla gece saatlerinde gerçekleşiyor. Ailelere bu noktada önemli bir görev düşüyor” şeklinde konuştu.

Programın tamamını buradan dinleyebilirsiniz:

Çocukları Siber Zorbalıktan Nasıl Koruruz? yazısı ilk önce Radyo Gedik üzerinde ortaya çıktı.